Rynek finansowania pozabankowego dynamicznie ewoluuje. Obok wielkich, instytucjonalnych funduszy private debt operujących na wielkie kwoty, pojawił się crowdfunding pożyczkowy (debt crowdfunding), który wykorzystuje Internet do łączenia firm szukających kapitału z tysiącami inwestorów detalicznych. Choć cel jest podobny – skala, regulacje i mechanizmy działania tych form znacznie się różnią. Niniejszy artykuł porządkuje wiedzę dotyczącą tego jakże ciekawego zagadnienia.
Z tego artykułu dowiesz się:Private debt (dług prywatny) to obszerny rynek pozabankowego finansowania, który działa na zasadzie pożyczek udzielanych firmom. Pożyczkodawcy to bardzo różnorodna grupa, którą można obrazowo opisać jako dużą rodzinę, w której są zarówno potężni, instytucjonalni gracze, jak i mniejsi, bardziej zdemokratyzowani członkowie.
Pierwszą grupą pożyczkodawców są zazwyczaj duże fundusze inwestycyjne (private debt funds), fundusze emerytalne lub ubezpieczyciele. Kwoty transakcji są w tym wypadku różne – zwykle jest to kilka lub kilkanaście milionów, ale zdarza się, że sięgają one setek milionów, a nawet miliardów złotych, a inwestorami są głównie instytucje finansowe (inwestorzy instytucjonalni).
Crowdfunding pożyczkowy (Debt Crowdfunding / P2P Lending) to specyficzny rodzaj private debt. Kluczowa różnica polega na tym, że zamiast jednego wielkiego inwestora (np. funduszu), kapitał na projekt pochodzi od wielu drobnych inwestorów, którzy pożyczają zazwyczaj niewielkie kwoty za pośrednictwem platform internetowych.
Drugą istotną różnicą jest maksymalna wysokość pożyczek. W przypadku crowdfundingu pożyczkowego, łączna wysokość finansowania dla pojedynczego projektu nie może przekroczyć równowartości 5 mln Euro, w przypadku pozostałych form private debt takie ograniczenie nie istnieje. Warto dodać, że wprowadzenie unijnego Rozporządzenia ECSP profesjonalizuje rynek crowdfundingu pożyczkowego, wymuszając licencjonowanie platform i zwiększając ochronę inwestorów.
Zatem crowdfunding pożyczkowy to w dużym uproszczeniu bardziej zdemokratyzowana forma private debt o ograniczonej skali finansowania. Umożliwia on inwestorom indywidualnym inwestycje na rynku długu, który dotychczas był zarezerwowany wyłącznie dla profesjonalnych graczy i instytucji finansowych. W Polsce model ten jest coraz bardziej popularny i szczególnie dobrze sprawdza się w finansowaniu projektów na rynku nieruchomości, pozwalając deweloperom na zbieranie kapitału potrzebnego przy realizacji nowych inwestycji (np. na zakup gruntów lub jako kapitał pomostowy w pierwszej fazie projektu).
Dlaczego akurat w wypadku projektów deweloperskich crowdfunding pożyczkowy sprawdza się wyjątkowo dobrze i przyciąga drobnych inwestorów? Dzieje się tak przynajmniej z dwóch powodów. Po pierwsze, rynek nieruchomości w Polsce od wielu lat odnotowuje regularne stałe wzrosty i charakteryzuje się stosunkowo wysoką marżą, co pozwala deweloperom na większą elastyczność przy wyborze formy finansowania oraz dzielenia się wypracowanymi nadwyżkami z inwestorami.
Dzięki crowdfundingowi już nie tylko fundusze, ale też indywidualni inwestorzy mogą na skorzystać na hossie. Po drugie pożyczki te są zabezpieczane na hipotece nieruchomości, a ta forma zabezpieczenia jest uznawana za względnie jedną z pewniejszych i bezpieczniejszych w razie niepowodzenia projektu.